وقتی صداها ناگهان خفه به گوش می رسند، خریدن یک قطره راه حل سادهای به نظر می رسد. اما قطرهای که به رفع جرم گوش کمک می کند، لزوما برای گرفتگی پس از سرماخوردگی یا افت شنوایی ناگهانی مناسب نیست.
اگر گرفتگی گوش به دلیل تجمع جرم باشد، قطره های نرم کننده جرم، مانند فرآورده های روغنی یا حاوی گلیسیرین و کاربامید پروکساید، ممکن است به خروج آن کمک کنند. بهترین قطره برای گرفتگی گوش به علت آن و وضعیت پرده گوش بستگی دارد و نمی توان یک قطره را برای همه پیشنهاد کرد.
اگر گرفتگی پس از پرواز یا سرماخوردگی شروع شده باشد، قطره جرم معمولا علت مشکل را برطرف نمی کند. اگر گوش درد، ترشح، سابقه سوراخ شدن پرده گوش یا جراحی گوش دارید، پیش از مصرف قطره معاینه شوید. کاهش شنوایی ناگهانی، به ویژه در یک گوش، به بررسی فوری نیاز دارد و نباید آن را صرفا به جرم گوش نسبت دهید.
اول مشخص کنیم گرفتگی گوش از چیست؟
احساس کیپی گوش یک علامت است و به تنهایی علت آن را نشان نمی دهد. شناخت شرایطی که گرفتگی در آن شروع شده است، به شما کمک می کند بفهمید آیا قطره نرم کننده جرم گزینه قابل بررسی است یا باید برای معاینه اقدام کنید.
تجمع جرم گوش چه نشانه هایی دارد؟
جرم گوش به طور طبیعی از مجرای گوش محافظت می کند. وقتی جرم جمع و فشرده شود، ممکن است احساس پری، کاهش شنوایی یا گاهی وزوز گوش ایجاد کند. استفاده از گوش پاک کن می تواند جرم را به بخش های عمیق تر مجرا فشار دهد و مشکل را بیشتر کند. با این حال، از روی احساس گرفتگی نمی توان وجود جرم مسدود کننده را قطعی دانست و برای اطمینان باید داخل گوش دیده شود.
گرفتگی پس از سرماخوردگی یا پرواز چه تفاوتی دارد؟
اگر گوشتان هنگام فرود هواپیما یا پس از سرماخوردگی کیپ شده است، ممکن است مشکل به تغییر فشار یا عملکرد شیپور استاش مربوط باشد. در این وضعیت، قطرهای که داخل مجرای گوش ریخته می شود، الزاما به محل ایجاد مشکل نمی رسد. اگر گرفتگی ادامه پیدا کند یا با درد و کاهش شنوایی همراه شود، بررسی علت آن لازم است.
پیشنهاد خواندنی : برای درمان گرفتگی گوش در هواپیما چه باید کرد ؟

درد، خارش و ترشح چه چیزی را تغییر می دهند؟
گرفتگی همراه با درد یا ترشح می تواند با التهاب یا عفونت همراه باشد. انتخاب قطره آنتی بیوتیک، ضد قارچ یا ضد التهاب به محل و نوع مشکل و وضعیت پرده گوش بستگی دارد. بنابراین، این قطره ها را نباید صرفا برای «باز شدن گوش» و بدون تشخیص مصرف کرد.
برای گرفتگی ناشی از جرم گوش، چه قطره ای مناسب است؟
اگر معاینه نشان دهد که جرم گوش علت گرفتگی است، می توان از قطره برای نرم کردن جرم و کمک به خروج آن استفاده کرد. قطره همیشه جرم را به تنهایی خارج نمی کند و گاهی پس از نرم شدن جرم، تخلیه آن توسط فرد آموزش دیده لازم می شود. شواهد موجود نیز برتری قطعی یک نوع قطره نرم کننده را بر همه گزینه های دیگر نشان نمی دهند.
قطره های روغنی و حاوی گلیسیرین
فرآورده های روغنی و حاوی گلیسیرین برای نرم کردن جرم گوش به کار می روند. ممکن است پس از شروع مصرف، گوش برای مدتی گرفته تر به نظر برسد؛ این تغییر می تواند هنگام نرم شدن جرم رخ دهد. اگر به جای احساس پری، درد قابل توجه یا علائم تازهای پیدا کردید، مصرف را ادامه ندهید و وضعیت گوش را بررسی کنید.
قطره های حاوی کاربامید پروکساید
کاربامید پروکساید از ترکیباتی است که در بعضی فرآورده های نرم کننده جرم گوش وجود دارد. این قطره ها نیز برای گرفتگی ناشی از جرم مطرح هستند و برای هر نوع کیپ شدن گوش کاربرد ندارند. نام تجاری محصول، ترکیب و دستور مصرف آن را پیش از خرید روی بسته بندی بررسی کنید.
گلیسیرین فنیکه برای گرفتگی گوش چه کاربردی دارد؟
گلیسیرین فنیکه نام یک فرآورده مشخص است و نباید آن را با گلیسیرین ساده یکسان دانست. این قطره در ایران برای نرم کردن جرم گوش نیز مطرح می شود، اما مناسب بودن آن به ترکیب فرآورده و وضعیت گوش بستگی دارد. اگر پرده گوشتان سوراخ است، از گوشتان ترشح خارج می شود یا سابقه جراحی گوش دارید، پیش از استفاده از هر قطره رفع جرم با پزشک مشورت کنید.
| نوع فرآورده | کاربرد موردنظر | نکته هنگام انتخاب |
|---|---|---|
| قطره روغنی یا حاوی گلیسیرین | نرم کردن جرم گوش | دستور مصرف همان محصول را بررسی کنید. |
| قطره حاوی کاربامید پروکساید | کمک به نرم شدن جرم گوش | در صورت التهاب یا شرایط خاص گوش، پیش از مصرف مشورت کنید. |
| گلیسیرین فنیکه | نرم کردن جرم، طبق کاربرد فرآورده و نظر درمانگر | ترکیب آن را با گلیسیرین ساده یکی ندانید. |
| قطره آنتی بیوتیک، ضد قارچ یا ضد التهاب | درمان مشکل تشخیص داده شده | آن را جایگزین قطره نرم کننده جرم نکنید. |
چه زمانی نباید خودسرانه قطره رفع جرم استفاده کنیم؟
پیش از انتخاب قطره برای کیپ شدن گوش، به علائمی توجه کنید که مصرف خودسرانه را نامناسب می کنند. در این موارد، معاینه از امتحان کردن چند قطره مختلف کمک کننده تر است.
اگر پرده گوش سوراخ است یا سابقه جراحی دارید
در صورت سوراخ بودن پرده گوش، داشتن لوله تهویه یا سابقه جراحی گوش، از قطره نرم کننده جرم یا شستوشوی گوش به صورت خانگی و بدون تایید پزشک استفاده نکنید. نوع قطره و روش خارج کردن جرم در این شرایط باید با توجه به وضعیت گوش انتخاب شود.
اگر گوش درد، ترشح یا سرگیجه دارید
این علائم بررسی علت گرفتگی را مهم تر می کنند. قطرهای که برای نرم کردن جرم ساخته شده است، درمان مناسبی برای همه علت های درد و ترشح نیست. اگر پس از مصرف قطره علائمتان بدتر شد، مصرف را متوقف کنید و برای ارزیابی اقدام کنید.

اگر شنوایی شما ناگهان کم شده است
افت شنوایی ناگهانی ممکن است به شکل «گوشم یک دفعه کیپ شد» توصیف شود. آن را به جرم گوش نسبت ندهید و منتظر اثر کردن قطره نمانید. طبق راهنمای NICE درباره کاهش شنوایی ناگهانی، کاهش شنوایی ناگهانی که علت واضحی در گوش خارجی یا میانی ندارد، به ارزیابی فوری نیاز دارد.
روش درست استفاده از قطره نرم کننده جرم گوش چیست؟
اگر قطره برای شما مناسب تشخیص داده شده است، روش مصرف را از بروشور همان فرآورده یا دستور پزشک و داروساز بگیرید. تعداد قطره و دفعات مصرف را نمی توان برای تمام محصولات یکسان تعیین کرد.
پیش از چکاندن قطره چه کاری انجام دهیم؟
دست های خود را بشویید و نام محصول، تاریخ مصرف و دستور روی بسته را بررسی کنید. اگر قطره سرد است، می توانید بطری دربسته را چند دقیقه در دست نگه دارید. قطره را داغ نکنید و ماده دیگری را با آن مخلوط نکنید.
قطره را چگونه داخل گوش بریزیم؟
به پهلو دراز بکشید یا سر خود را طوری کج کنید که گوش مورد نظر رو به بالا باشد. تعداد قطره درج شده در دستور محصول را بچکانید و اجازه ندهید نوک قطره چکان با گوش یا پوست تماس پیدا کند. سپس به اندازهای که دستور محصول توصیه می کند، در همان وضعیت بمانید. از فروبردن گوش پاک کن برای بیرون آوردن جرم نرم شده خودداری کنید.
اگر بعد از قطره، گوش گرفته تر شد چه کنیم؟
قطره نرم کننده ممکن است پیش از خروج جرم، احساس گرفتگی یا کاهش شنوایی را موقتا بیشتر کند. اگر این وضعیت ادامه یافت یا با درد، ترشح یا سرگیجه همراه شد، گوش باید بررسی شود. افت شنوایی ناگهانی را نیز نباید به این اثر موقت نسبت داد.
اگر قطره گوش گرفتگی را برطرف نکرد، چه کنیم؟
ادامه دادن یا عوض کردن مکرر قطره، بدون دانستن علت گرفتگی، تصمیم دقیقی نیست. در این مرحله باید مشخص شود که آیا هنوز جرم در مجرا وجود دارد یا مشکل شنوایی علت دیگری دارد.
معاینه گوش چه کمکی می کند؟
معاینه داخل گوش نشان می دهد آیا جرم راه مجرا را بسته است، التهاب یا ترشح دیده می شود و پرده گوش چه وضعیتی دارد. این بررسی به انتخاب روش مناسب برای خارج کردن جرم یا پیگیری علت دیگر کمک می کند.

آیا جرم همیشه با قطره خارج می شود؟
خیر. گاهی قطره جرم را نرم می کند، اما برای خارج کردن آن به روش مناسب در محیط درمانی نیاز است. انتخاب روش تخلیه به وضعیت مجرا، پرده گوش و سابقه پزشکی فرد بستگی دارد. از ابزارهای نوک تیز یا وسایل شستوشوی پرفشار برای تخلیه خانگی استفاده نکنید.
اگر پس از رفع جرم هنوز خوب نمی شنویم چه کنیم؟
باقی ماندن کاهش شنوایی پس از رفع جرم، دلیل مناسبی برای ارزیابی شنوایی و بررسی بیشتر است. بر اساس راهنمای NICE برای ارزیابی شنوایی بزرگسالان، مشکلات شنوایی که پس از رسیدگی به جرم یا عفونت باقی می مانند، ممکن است به ارجاع و بررسی بعدی نیاز داشته باشند.
گرفتگی گوش در افراد دارای سمعک چه تفاوتی دارد؟
اگر از سمعک استفاده می کنید، کم شدن صدا همیشه به معنای گرفتگی مجرای گوش نیست. جرم می تواند در گوش جمع شود یا خروجی صدای سمعک و قطعات آن را مسدود کند؛ این دو وضعیت به اقدام متفاوتی نیاز دارند.
از کجا بفهمیم مشکل از گوش است یا سمعک؟
اگر بدون سمعک هم احساس پری گوش دارید یا شنوایی شما نسبت به حالت معمول تغییر کرده است، معاینه گوش می تواند به پیدا کردن علت کمک کند. اگر مشکل بیشتر هنگام استفاده از دستگاه دیده می شود، فیلتر جرم، قالب یا بخش خروجی صدای سمعک نیز باید طبق راهنمای دستگاه بررسی شود. وجود جرم در سمعک را با ریختن قطره در گوش برطرف نکنید.

چه زمانی ارزیابی شنوایی لازم است؟
اگر پس از بررسی سمعک و رفع جرم احتمالی هنوز خوب نمی شنوید، ارزیابی شنوایی را پیگیری کنید. این بررسی کمک می کند روشن شود که تنظیم سمعک نیاز به بازبینی دارد یا تغییر شنوایی به علت دیگری مربوط است. اگر کاهش شنوایی ناگهانی رخ داده است، ابتدا برای ارزیابی فوری پزشکی اقدام کنید.
جمع بندی: کدام قطره را انتخاب کنیم؟
برای گرفتگی ناشی از جرم گوش، قطره نرم کننده می تواند بخشی از راه حل باشد؛ نوع فرآورده را باید با توجه به وضعیت گوش و دستور مصرف آن انتخاب کرد. برای گرفتگی پس از پرواز یا سرماخوردگی، یا گرفتگی همراه با درد و ترشح، ابتدا باید علت مشخص شود. اگر شنوایی شما ناگهان کاهش یافته است، مراجعه فوری را به امید باز شدن گوش با قطره عقب نیندازید.
سوالات متداول
قطره های روغنی، حاوی گلیسیرین و حاوی کاربامید پروکساید از گزینه های نرم کننده جرم هستند. شواهد موجود یک گزینه را برای همه افراد بهترین نمی دانند و انتخاب باید با توجه به وضعیت گوش و فرآورده انجام شود.
خیر. این فرآورده ممکن است برای نرم کردن جرم کاربرد داشته باشد، اما گرفتگی ناشی از تغییر فشار، عفونت یا علت های دیگر را نمی توان صرفا با آن درمان کرد.
بله، ممکن است هنگام نرم شدن جرم، گوش موقتا گرفته تر به نظر برسد. اگر علائم ادامه پیدا کردند یا درد و ترشح اضافه شدند، برای معاینه اقدام کنید.
ابتدا باید علت گرفتگی مشخص شود. قطره نرم کننده جرم برای مشکلی که از تغییر فشار یا شیپور استاش ناشی شده است، معمولا پاسخ مستقیمی به علت مشکل نمی دهد.
بدون تایید پزشک از این قطره ها استفاده نکنید. سابقه جراحی گوش یا داشتن لوله تهویه نیز پیش از مصرف قطره باید مطرح شود.
اگر پس از مصرف مطابق دستور فرآورده گرفتگی برطرف نشد، برای معاینه مراجعه کنید. در صورت درد، ترشح، سرگیجه یا بدتر شدن علائم، زودتر اقدام کنید. برای کاهش شنوایی ناگهانی منتظر پایان دوره مصرف قطره نمانید.
هم وضعیت گوش و هم فیلتر جرم، قالب و خروجی صدای سمعک باید بررسی شوند. اگر پس از رفع مشکل دستگاه یا جرم احتمالی همچنان کاهش شنوایی دارید، ارزیابی شنوایی را پیگیری کنید.